Het hantavirus dat door de passagierslijst van MV Hondius raast, heeft al drie mensen het leven gekost en minstens tien anderen ziek gemaakt. We weten dat het virus voorkomt in speeksel, moedermelk en sperma. We weten niet hoe lang het daarna besmettelijk blijft. Het is een mysterie dat WHO-functionarissen proberen op te lossen.
Maria Van Kerkhove leidt de afdeling voor opkomende ziekten van de WHO. Ze vertelde verslaggevers vrijdag dat het doel is om de levenscyclus van het virus bij mensen in kaart te brengen. Er zijn geen behandelingen. Niets om het te genezen. Gewoon toezicht.
“We kijken naar regelmatige steekproeven van mensen in quarantaine”, zei ze. “Eén vraag is of ze besmet zijn. De tweede, moeilijkere vraag is of ze besmettelijk zijn.”
RNA blijft hangen. Dat is de val. Een Zwitser liep tijdens een reis van Ecuador naar Chili het Andes-hantavirus op. Hij ging in 2016 naar huis. Er verschenen symptomen. Tests bevestigden het. Zes jaar later? Artsen vonden nog steeds sporen van viraal RNA in zijn sperma.
Betekent dit dat hij besmettelijk is? Nee. David Safronetz leidt speciaal onderzoek naar ziekteverwekkers voor de Public Health Agency of Canada, en hij zegt dat aanwezigheid niet gelijk staat aan macht.
Het virus is mogelijk dood in de immuuncellen. We detecteren alleen maar het genomische puin.
Seksuele overdracht? Theoretisch mogelijk. De gegevens zijn klein. Eerdere uitbraken van het Andes-hantavirus duiden erop dat je langdurig, nauw contact nodig hebt om het door te geven, alsof je in dezelfde krappe kamer leeft. De uitbraak van cruiseschepen compliceert dit beeld. Sommigen suggereren dat speeksel in spuitbussen hier de echte vector is. Hoge virale ladingen vliegen door de lucht. Geen huid-op-huid-intimiteit.
Steven Bradfute is een immunoloog aan de Universiteit van New Mexico. Hij merkt op dat sommige lichaamsdelen, zoals de ogen of voortplantingsvloeistoffen, ‘immuunbevoorrecht’ zijn. Het immuunsysteem ruimt ze niet zo agressief op. Het creëert schuilplaatsen voor ziekteverwekkers.
Of in ieder geval voor het RNA.
Blijft de ziekteverwekker levensvatbaar? Wij weten het niet. Voor elk virus zijn de regels verschillend. Als iemand nu positief test op hantavirus-RNA, kan aanvullend bloedonderzoek duidelijk maken of het virus daadwerkelijk springlevend is. Tot nu toe zijn er geen gedocumenteerde gevallen waarin mensen besmet raken door patiënten die na herstel zijn ontslagen.
Het publiek is veilig. Dat is de officiële lijn. Safronetz is het daarmee eens. Elke persoon die verband houdt met de Hondius – symptomatisch of niet – staat onder streng toezicht. Velen blijven tot 42 dagen na de blootstelling in quarantaine.
Het venster van besmetting sluit waarschijnlijk al lang vóór dat punt.
Neem een monster op dag vijfenveertig. Als de patiënt negatief test? De kans dat ze ooit echt werden blootgesteld, daalt tot bijna niets. Het virus zou zich tegen die tijd hebben gemeld. Dat is tenminste de consensus die voortkomt uit dertig jaar epidemiologie.
Maar het RNA blijft bestaan. Jaren later. In sperma. Het achtervolgt de tests. Het verwart het beeld.
We wachten op de volgende golf om de regels te verduidelijken.
