Astronomen hebben een asteroïde van bijna een halve kilometer doorsnee geïdentificeerd die met een ongekende snelheid ronddraait, wat nieuwe inzichten biedt in de vorming en samenstelling van asteroïden. De ontdekking werd mogelijk gemaakt door ‘s werelds grootste digitale camera, onderdeel van het Vera C. Rubin Observatorium dat momenteel wordt getest in Chili. De bevindingen zijn gepubliceerd in The Astrophysical Journal Letters.
Waarom dit belangrijk is
De snelle rotatie van deze asteroïde, genaamd 2025 MN45, suggereert dat hij ongebruikelijk solide is voor zijn formaat. De meeste asteroïden zijn losjes bij elkaar gehouden ‘puinhopen’, maar deze moet een aanzienlijke interne sterkte hebben om te voorkomen dat ze bij zulke snelheden uit elkaar vallen. Het bestuderen van deze uitzonderingen is van cruciaal belang, omdat ze wetenschappers helpen te begrijpen hoe asteroïden zich gedurende miljarden jaren vormen, botsen en evolueren.
Belangrijkste bevindingen: een supersnelle ruimtesteen
Asteroïde 2025 MN45 voltooit een volledige rotatie in slechts 1,88 minuten – de hoogste rotatiesnelheid ooit gemeten voor een asteroïde met een diameter van meer dan 500 meter (1640 voet). Het team identificeerde de asteroïde met behulp van de 3.200 megapixel LSST-camera, die elke 40 seconden een beeld kan vastleggen. Voorlopige waarnemingen alleen al in juni 2025 brachten 1.900 voorheen onbekende asteroïden aan het licht.
Wat de draaisnelheid ons vertelt
De rotatiesnelheid van een asteroïde biedt essentiële aanwijzingen over zijn geschiedenis. Snelle rotatie duidt vaak op een eerdere botsing met een andere asteroïde, waardoor mogelijk een groter object wordt gefragmenteerd. Als een asteroïde te snel ronddraait, bestaat het risico dat hij uit elkaar vliegt, tenzij het kernmateriaal sterk genoeg is om de middelpuntvliedende kracht te weerstaan.
Het onderzoek identificeerde 76 asteroïden met betrouwbare rotatieperioden, waaronder 16 ‘supersnelle rotators’ die tussen 13 minuten en 2,2 uur ronddraaiden. Drie werden geclassificeerd als ‘ultrasnel’ en voltooiden een volledige rotatie in minder dan vijf minuten. Deze bevindingen dagen bestaande aannames over de samenstelling van asteroïden uit.
Het Rubin Observatorium: een nieuw tijdperk van ontdekkingen
Het Vera C. Rubin Observatorium is ontworpen om een 10-jarige Legacy Survey of Space and Time (LSST) uit te voeren. Het zal herhaaldelijk de hemel scannen, waardoor een ultra-high-definition time-lapse-opname van het universum ontstaat. Dit zal systematische observaties van asteroïden en andere hemellichamen mogelijk maken, wat een schat aan gegevens zal opleveren die voorheen niet beschikbaar waren.
“NSF–DOE Rubin Observatory zal dingen vinden waar niemand zelfs maar naar wist te zoeken”, zegt Luca Rizzi, programmadirecteur van NSF.
De ontdekking van MN45 in 2025 is slechts een voorproefje van de gegevens die van de LSST worden verwacht. Astronomen verwachten nog meer snel roterende asteroïden te zullen ontdekken, wat licht zal werpen op de fysieke eigenschappen en oorsprong van deze primitieve kosmische lichamen.
De sterkte van deze asteroïde doet vermoeden dat hij uit vast gesteente bestaat in plaats van uit het meer gebruikelijke ‘puinhoop’-materiaal. Deze ontdekking roept vragen op over hoe zulke sterke asteroïden ontstaan en overleven in de asteroïdengordel.
