De grootste giftige slang ter wereld breidt onbedoeld zijn verspreidingsgebied uit dankzij het Indiase spoorwegsysteem. Uit een recent onderzoek blijkt dat West-Ghats-koningscobra’s (Ophiophagus kaalinga ) via treinen naar niet-inheemse gebieden worden vervoerd, wat overlevingsproblemen voor de soort creëert en nieuwe vragen oproept over hoe dieren in het wild zich aanpassen aan de moderne infrastructuur.
Onverwachte passagiers
Onderzoekers analyseerden twintig jaar aan geverifieerde rapporten (2002-2024) in Goa, Zuidwest-India, waarbij 47 cobra-ontmoetingen werden gedocumenteerd. Dit is opmerkelijk omdat de koningscobra van de West-Ghats niet inheems is in Goa, wat betekent dat deze slangen op ongebruikelijke manieren in de regio aankomen. De stijging van het aantal gerapporteerde incidenten hangt samen met het toegenomen smartphonegebruik en de documentatie van sociale media, wat duidt op een fenomeen dat tot nu toe ondergerapporteerd werd.
Hoe slangen spoorwegen gebruiken
Het team vermoedt dat cobra’s om verschillende redenen door treinen worden aangetrokken: treinen bieden onderdak, toegang tot prooien (zoals knaagdieren) en een warme, veilige omgeving. Eenmaal aan boord kunnen ze snel lange afstanden afleggen, waardoor spoorwegen in feite veranderen in “hogesnelheidskanalen” voor verspreiding. Dit staat in schril contrast met wegen, die vaak fungeren als barrières of bronnen van sterfte voor slangen.
Het probleem met nieuwe habitats
Hoewel de slangen het goed doen in het bosrijke binnenland van Goa, vindt het merendeel van de gerapporteerde waarnemingen plaats in de buurt van treinstations, waar de omstandigheden droger zijn, prooien schaars zijn en de overlevingskansen lager zijn. Dit suggereert dat de slangen deze locaties niet actief kiezen, maar daar passief worden afgezet door het spoorwegsysteem. Het onderzoek geeft aan dat spoorwegen mogelijk een ondergewaardeerde methode voor migratie van wilde dieren zijn, en mogelijk ook andere kwetsbare soorten beïnvloeden.
“Dit gaat niet over slangen die actief op zoek zijn naar treinen; het gaat over spoorwegen die onbedoeld hun beweging faciliteren”, legt herpetoloog Dikansh Parmar uit, die persoonlijk cobra’s uit treinwagons heeft gered.
Waarom dit belangrijk is
Deze ontdekking benadrukt hoe de menselijke infrastructuur de distributiepatronen van dieren kan hervormen. Het begrijpen van deze mechanismen is van cruciaal belang voor inspanningen op het gebied van natuurbehoud, omdat het onderzoekers in staat stelt te anticiperen op de risico’s die gepaard gaan met onbedoeld transport van wilde dieren en deze te beperken. De studie onderstreept de noodzaak van verder onderzoek naar de manier waarop andere soorten spoorwegen en andere transportnetwerken kunnen gebruiken om nieuwe habitats te koloniseren.
Het fenomeen laat zien dat moderne infrastructuur niet alleen een menselijke constructie is; het is een krachtige ecologische kracht die het verspreidingsgebied van soorten en de overlevingskansen dramatisch kan veranderen.
